شاخەوان رەئوف بەگ: ئەم قەیرانەی ئێستای هەرێم هۆكارەكەی وەزیری دارایی نییە

پۆڵەتیك پرێس:
شاخەوان رەئوف بەگ ئەندامی پەرلەمانی كوردستان لەفراكسیۆنی گۆڕان لەچاوپێكەوتنێكی لەگەڵ پۆڵەتیك پرێس تیشك دەخاتە سەر چەند تەوەرێك تایبەت بەئەدای كاری فراكسیۆن‌و تیمی بزووتنەوەی گۆڕان لەكابینەی نۆیەم‌و دەڵێت: ئەم قەیرانەی ئێستا لە هەرێمی كوردستان هەیە هیچی هۆكارەكەی وەزیری دارایی نییە.

شاخەوان رەئوف بەگ دەشڵێت: پرسی چارەسەركردنی قەیرانی دارایی بەدەست وەزیری دارایی نییە، وەزیری دارایی دەكرێت پێشنیاربكات، بەڵام یەكێك لە گرفتە بنەڕەتییەكان پەیوەندی بەنەوت‌و وەزارەتی سامانە سرووشتییەكان و فرۆشتنی نەوت و داهاتی نەوتەوە هەیە، ئەگینا وەزیری دارایی كەمتەرخەمی نەكردووە ئەوەی پێیكراوە كردوویەتی.

هەروەها ئەو ئەندامەی فراكسیۆنی گۆڕان لەچاوپێكەوتنەكەدا باس لەئەدای دەستەی سەرۆكایەتی پەرلەمان دەكات‌و دەڵێت: دەستەی سەرۆكایەتی پەرلەمان خراپ نییەو بەپێی توانا كاری خۆیان كردووەو مامەڵەشیان جیاوازە لەگەڵ فراكسیۆنەكان، ئەوەش بەپێی تایبەتمەندی فراكسیۆنەكان.

پۆڵەتیك پرێس: دەوترێت ئەم فراكسیۆنەی ئێستای گۆڕان، كە لە پەرلەمانی كوردستانە وەك فراكسیۆنی پێشووتر، كە گۆڕان ئۆپۆزیسیۆن بوو، داكۆكی ناكات لە قووت‌و ژیانی خەڵك‌و كێشەكانی كوردستان‌و لەبێدەنگكردنی دەنگی ئازاد، وەڵامی ئێوە بۆ ئەم قسەیە چییە؟
شاخەوان رەئوف بەگ: ئەم فراكسیۆنەی ئێستامان هیچ جیاوازییەكی نییە لەگەڵ فراكسیۆنەكانی پێشوو چۆن لە رابردوو كۆمەڵێك خەڵكی بەتواناو بەئەزموون لەناو فراكسیۆنەكەی ئێمە بووە، ئەندامانی ئەم فراكسیۆنەش كۆمەڵێك خەڵكی بە توانان، فراكسیۆنی گۆڕان لە دوو ساڵی رابردوودا ئیشی زۆرباش‌و گەورەی كردووە، بەدواداچوونی جدی كردووە، ئێمە درێغیمان نەكردووە ئەوەی پێمان دەكرێت ئەنجامی دەدەین بۆ بەرگری لەخەڵكی كوردستان، فراكسیۆنی ئێمە هیچ سازشێكی نەكردووە، ئێمە ئامادەكاری دەكەین بۆ دوو ساڵی داهاتوو بۆ ئەوەی بەردەوام بین لەبەرگری كردن لە چین و توێژە جیاوازەكانی خەڵكی كوردستان، هەموومان دەزانین ئەم هەرێمەی ئێمە لەقەیرانێكی سیاسی و ئابووری سەختدایە، بەڵام ئەمە ناكاتە ئەوەی موچە نەدرێت، ئەمە ناكاتە ئەوەی خەڵك بار و گوزەرانی خراپترببێت، لەبەر ئەوە ئێمە بەلامانەوە گرنگە ژیانی خەڵك باش بێت موچەی فەرمانبەرانی كوردستان دابین بكرێت.

هەموومان دەزانین ئەم هەرێمەی ئێمە لەقەیرانێكی سیاسی و ئابووری سەختدایە، بەڵام ئەمە ناكاتە ئەوەی موچە نەدرێت

پۆڵەتیك پرێس: هەر پەیوەست بەفراكسیۆنی گۆڕان لە پەرلەمان پێشتر لەسەر دیاریكردنی سەرۆكی فراكسیۆنەكە جۆرە دابەش بوونێك دروست بوو، ئەم حاڵەتە چ كاریگەرییەكی هەربوو لەسەر ئەدای كاری فراكسیۆنی گۆڕان.
شاخەوان رەئوف بەگ: ئەوە دابەشبوونی فراكسیۆنەكە نییە، بەڵام دید و بۆچوونی جیاواز هەیە لە ناو فراكسیۆنی گۆڕان، ئێمە 12 خوشك و برا پێكەوە لەناو ئەو فراكسیۆنە كاردەكەین تەنیا ئەوەیە هەندێكجار بۆچوونەكان جیاوازن، ئەگینا ئەگەر ئەندامێكی ئێمە لەناو فراكسیۆنەكە چووبێتە دەرەوە شتی وانییە، یان ئەوەنییە فراكسیۆنەكەی ئێمە بووبێت بەدوو بەشەوە، فراكسیۆنەكەی ئێمە تۆكمە و یەكدەنگ و یەكگرتووە، بەڵام دەكرێت بەنموونە هەندێكجار رای من لەرای ئەندامێكی دیكە جیاوازبێت، هەر 12 كەسەكەی ئێمە هاوڕاین و پێچەوانەی سیاسەتی گۆڕان كارناكەین، هەموومان درێژە بە سیاسەتی گۆڕان دەدەین بەجۆرێك خزمەتی خەڵكی تیابێت، بزووتنەوەی گۆڕان، كە دروستبووە بۆ خزمەتی خەڵك درووستبووە، بۆ ئەوەی بتوانین گۆڕانكارییەكی سیاسی و ئیداری و ئابووری گەورە دروست ببێت.

پۆڵەتیك پرێس: سەرەنج و تێبینی ئێوە لەسەر ئەدای سەرۆكایەتی پەرلەمان چییە؟
شاخەوان رەئوف بەگ: دەستەی سەرۆكایەتی پەرلەمان دەستەیەكن ناتوانین بڵێین دەستەیەكی خراپن، كاری ئەوان لەگەڵ فراكسیۆنەكان جیاوازن، لەكۆبوونەوەی چوارشەممەی رابردوو نەبێت میكانزمی كاركردنیان گۆڕیبوو، هەر فراكسیۆنێك یان پەرلەمانتارێك رای خۆی لەسەر ئەو بابەتە وتووە، ئەگینا لە دوو ساڵی رابردوو دەستەی سەرۆكایەتی لەگەڵ فراكسیۆنەكان مامەڵەیان خراپ نەبووە.

پۆڵەتیك پرێس: مەبەستمان لەمامەڵەكردن لەگەڵ فراكسیۆنەكان نییە، بەڵكو مەبەستمان لە مامەڵە لەگەڵ ئەم بارودۆخە سیاسی و ئابوورییەیە، كە ئێستا هەیە لە ئێستادا تا چەندە گرنگە دەستەی سەرۆكایەتی پەرلەمان لەسەر ژیانی هاووڵاتیان و فەرمانبەران قسەبكات؟
شاخەوان رەئوف بەگ: پەرلەمان دەزگایەكی یاسادانانی گەورەیە، ئەركی هەموومانە بە دەستەی سەرۆكایەتی و هەموو ئەندامانی پەرلەمان لەهەموو پرسێك، كە دێتە پێشەوە پرسی سیاسی بێت پرسی ئابووری بێت ئەوەی پەیوەندی هەیە بەقووتی خەڵكەوە هەبێت دەبێت قسەی جدیمان هەبێت، ئێمە هەڵوێستێكی روونمان هەبێت، لەبەر ئەوە ئەركی ئێمەیە بەرگری لەقوتی خەڵك بكەین بەرگری لە ئازادییەكانی خەڵك بكەین بەرگری لەمافی تاك بكەین، لە دوو ساڵی رابردووشدا هیچ رێگرییەك نەبووە لەوەی پەرلەمانتار بەئازادی قسەنەكات، بەڵام تێبینیمان هەیە لەسەر كۆبوونەوەی رۆژی چوارشەممەی رابردوو.

لە دوو ساڵی رابردووشدا هیچ رێگرییەك نەبووە لەوەی پەرلەمانتار بەئازادی قسەنەكات

پۆڵەتیك پرێس: سەرەنجی ئێوە لەسەر یاسای چاكسازی چییە تا چەندە بەپێی ئەو خواست و ویستەی گۆڕان هەیبووە یاسای چاكسازی جێبەجێكراوە؟
شاخەوان رەئوف بەگ: ئێمە لە دە ساڵی رابردوو كاری زۆرمان بۆ چاكسازی‌و دادپەروەری كۆمەڵایەتی و خزمەتگوزاری كردووە، دەتوانم بڵێم خاوەنداری پرۆسەی چاكسازی لەكوردستاندا پێش هەموو هێزە سیاسییەكان بزووتنەوەی گۆڕان بووە، دواتر لە ناو پەرلەماندا خاوەنداری ئەم پرسە فراكسیۆنی گۆڕان بووە، كە ئامادەكارییان بۆ كردووە دواتریش لەم خولەی ئێمە لە دوو ساڵی رابردوودا كاری زۆرباشمان بۆ كردووە، یاساكەش دەرچووەو تێپەڕیوە، بەڵام ئەمە ناكاتە ئەوەی ئەم یاسا تەواوە، بەشێكی كەمی یاسای چاكسازی چووەتە بواری جێبەجێكردن، بەبڕوای ئێمە ئەمە قۆناغی یەكەمە لەم قۆناغەدا بەشێك لەخواستەكانی ئێمە وەك بزووتنەوەی گۆڕان ئەوەی دید و بۆچوونی ئێمە بووە بۆ باشتركردنی ژیان و گوزەرانی خەڵكی كوردستان بۆ داهاتوو توانیومانە جێگەی بكرێتەوە، بەڵام دواتر میكانزمی جێبەجێكردنی یاساكە، یان ئەو رێنماییانەی دوای یاساكە دەردەكرێت گرنگ ئەمەیە وەك پەرلەمانی كوردستان بەتایبەتی فراكسیۆنی گۆڕان چاودێری بكەین، بەشی یەكەم یاساكە دەرچووە بەشی دووەم چاودێری جێبەجێكردنی یاساكەیە، ئەمە بەتەنیا ئەركی فراكسیۆنی گۆڕان نییە هەموو فراكسیۆنەكان ئەركییانە چاودێری وردی میكانزمەكانی جێبەجێكردنی یاسای چاكسازی بكەن.

پۆڵەتیك پرێس: چەندین جار بەرپرسانی گۆڕان وتوویانە ئەگەر وەزارەتی دارایی بدرێت بەگۆڕان كێشەو قەیرانە داراییەكان چارەسەر دەكات، وەزارەتی دارایی لەكابینەی پێشوو دوو ساڵ لای گۆڕان بوو لەكابینەی نۆش هەرلای گۆڕان، كێشەكان قووڵتربوون چارە سەرنەكراون، پێتان وایە چارەسەری سێكتەری دارایی بەچی و چۆن دەكرێت.
شاخەوان رەئوف بەگ: دڵنیابە ئەم قەیرانەی ئێستا لە هەرێمی كوردستان هەیە هیچی هۆكارەكەی وەزیری دارایی نییە، بەشی هەرە زۆری ئەوەی پەیوەندی هەیە بە قوتی خەڵكەوە زیاتر لە داهاتی نەوت و كۆمپانیا نەوتییەكانە، كە لەدەسەڵاتی وەزارەتی سامانە سرووشتییەكاندایە، پرسی چارەسەركردنی قەیرانی دارایی بەدەست وەزیری دارایی نییە، وەزیری دارایی دەكرێت پێشنیاربكات، بەڵام یەكێك لە گرفتە بنەڕەتییەكان پەیوەندی بە نەوت و وەزارەتی سامانە سرووشتییەكان‌و فرۆشتنی نەوت و داهاتی نەوتەوە هەیە، ئەگینا وەزیری دارایی كەمتەرخەمی نەكردووە ئەوەی پێیكراوە كردوویەتی، بگرە داهاتی خاڵە سنوورییەكان، كە وەزیری دارایی چاودێری دەكات “تارادەیەك ناڵێم زۆر” ئێستا لە ساڵانی پێشوو باشتربووە، هەرچەندە ناتوانین نكوڵی لەقاچاخچێتی خاڵە سنوورییەكان بكەین، لەوەتی وەزیری دارایی لەم دوو ساڵەی رابردوو بەر بزوتنەوەی گۆڕان كەوتووە چاودێری وردی خاڵە سنوورییەكان كراوە.

داهاتی خاڵە سنوورییەكان، كە وەزیری دارایی چاودێری دەكات “تارادەیەك ناڵێم زۆر” ئێستا لە ساڵانی پێشوو باشتربووە

پۆڵەتیك پرێس: گۆڕان تاچەندە توانیویەتی ئەو كارنامەیەی هەیبووە لەكابینەی نۆدا جێبەجێی بكات؟
شاخەوان رەئوف بەگ: ئێمە چوار وەزیرمان هەیە، هەر یەكێك لەو وەزیرانە لەسەر ئاستی وەزارەتەكەی خۆی (وەزیری ئاوەدانكردنەوە، بازرگانی، كاروباری كۆمەڵایەتی و دارایی) بەقەدەر توانای خۆیان كاریانكردووە و خزمەتی باشیانكردووە، بەداخەوە ئێمە لەم قۆناغەدا میدیامان نییە، تەلەفزیۆنەكەمان لەقۆناچی چاككردندایە بەشێكی ئەوەی كاری وەزیرەكانی ئێمە نەكەوێتە بەر چاوی خەڵك پەیوەندی هەیە بەنەبوونی میدیای ئێمەوە، ئەگینا وەزیرەكانی ئێمە هیچ كەمتەرخەمیان نەكردووە كاری زۆرباشیانكردووە تا ئەو جێگەیەی پێیان كراوە، بگرە هەرچی وزەو توانای خۆیان هەیە سەرفییان كردووە، ئەو بەشەیشی، كە پەیوەندی هەیە بە كێشەكانی هەرێمی كوردستانەوە من جارێكی دیكە تەئكیددەكەمەوە پەیوەندی نییە بە وەزیرەكانی ئێمەوە، چونكە ئەم قەیرانە بەشێكی قەیرانی سیاسییە و بەشێكی قەیرانی ئابورییە، ئەوەندەی من هەڵسەنگاندنم بۆ وەزیرەكانی بزوتنەوەی گۆڕانكردووە درێغییان نەكردووە.

پۆڵەتیك پرێس:چەند ساڵێك پێش ئێستا گۆڕان باسی لەوە دەكرد با تەنیا پشت بە نەوت نەبەستین و كەرتەكانی تر بەتایبەتی كشتوكاڵ پێش بخەین، ئەگەر ئەو كاتە بەگوێی گۆڕان بكرایە، تووشی ئەم دۆخەی ئێستا دەبووین؟
شاخەوان رەئوف بەگ: ئەگەر لە دە ساڵی رابردوودا بەپێی ئەو بەرنامانەی هەیبووە بۆ حكومەت ئەگەر بە گوێی بزووتنەوەی گۆڕان بكرایەت یان لانی كەم رای وەربگیرایەت لە كۆمەڵێك سێكتەر ئێستا ئێمە تووشی ئەم دۆخە نەدەبووین، چونكە هەموو ئومێدێكی حكومەت لەسەر كەرتی نەوتە، كەرتی كشتوكاڵ كەرتێكی گرنگ و گەورەیە ئەگەر پەرەی پێبدرێت بۆ ئێمە ئەبێت بە بەشێكی گرنگ بۆ دابین كردنی ژیانی خەڵكی كوردستان، جگە لە كشتوكاڵ كەرتی گەشت و گوزارمان هەیە، وڵاتی ئێمە زۆر بەپیت و بەرەكەتە حكومەت دەتوانێت لە سێكتەرەكانی دیكەدا كاربكات بۆئەوەی داهاتی پێكۆبكاتەوە.

پەخشی راستەوخۆی رادیۆ پۆلەتیک